Τι είναι το Baby Led Weaning;

What is Baby Led Weaning
Image of a baby eating slices of fruits and a bubble asking What Is Baby Led Weaning?

Αρχείο της ομάδας “Baby Led Weaning Ελληνική Ομάδα”

Τα βασικά

Εισαγωγή

Οι περισσότεροι παίρνουν για δεδομένο ότι μόλις ένα μωρό αρχίσει τις στερεές, θα το ταΐζει κάποιος ριζάλευρο (ή οποιαδήποτε αλεσμένη τροφή) με το κουτάλι, ακολουθώντας ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα εισαγωγής μίας μίας γεύσης και σε συγκεκριμένες ώρες. Και όσο και αν οι  περισσότεροι γονείς ελπίζουν οτι το μωρό τους θα τρώει καλά, η πραγματικότητα είναι συχνά πολύ διαφορετική. 

Ο δρόμος προς χαλαρά και υγιεινά γεύματα φαίνεται να είναι πολύ πιο δύσκολος από όσο θα έπρεπε να είναι, για αρκετές οικογένεις. Πόλεμος την ώρα του φαγητού, φοβίες και ιδιοτροπίες είναι μερικά απο αυτά που έχουν να αντιμετωπίσουν οι γονείς όταν αρχίζουν να προσφέρουν στερεές τροφές στα μωρά τους. Πολλά παιδιά καταλήγουν να έχουν περιορισμένη δίαιτα – συχνά βασισμένη σε μαλακά, επεξεργασμένα φαγητά – ενώ η παιδική παχυσαρκία αυξάνεται με ραγδαίους ρυθμούς. 

Από την άλλη, όλο και περισσότεροι γονείς απορρίπτουν την συμβατική μέθοδο του ταΐσματος με το κουτάλι, και στρέφονται σε μια μέθοδο που ονομάζεται Baby Led Weaning (εισαγωγή στερεών με οδηγό το μωρό), η οποία έχει και την φήμη ως ο καλύτερος τρόπος να καθιερωθεί μια υγιής στάση του παιδιού απέναντι στο φαγητό.  

Με το BLW, η εισαγωγή στερεών τροφών γίνεται σταδιακά, δεν υπάρχει βιασύνη, τάισμα με το κουτάλι ή έτοιμες παιδικές τροφές σε βαζάκια ή σκόνες.

Αυτό που γίνεται είναι: 

  • Τα μωρά συμμετέχουν στα θρεπτικά γεύματα της οικογένειας και τρώνε “αληθινό” φαγητό με τα δάκτυλα τους μόλις είναι έτοιμα να το κάνουν.
  • Εκείνα διαλέγουν τι θα φάνε, πόσο θα φάνε και πόσο γρήγορα θα το φάνε.
  • Δεν υπάρχει καμία πίεση να φάει μια συγκεκριμένη ποσότητα φαγητού ή από μια συγκεκριμένη ομάδα φαγητού. Η έμφαση είναι στο να εξερευνεί και να ανακαλύπτει μια ποικιλία υγιεινών τροφών, στον δικό του χρόνο.
  • Το μωρό ορίζει τον ρυθμό για την πρόοδο του με τις στερεές και αυτό αποφασίζει πόσο γρήγορα θα μειώσει το γάλα ή θα αποθηλάσει. 

Το αποτέλεσμα είναι μια πιο αργή και απολαυστική μετάβαση από το γάλα στις στερεές, αποφεύγοντας πολλές από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι οικογένειες την ώρα του φαγητού και με πιθανώς υγιέστερα αποτελέσματα για το βρέφος.

Πως δουλεύει το BLW

To BLW βασίζεται στον τρόπο με τον οποίο αναπτύσσονται τα μωρά τον πρώτο χρόνο. Αρχίζει όταν το μωρό δείχνει σημάδια ετοιμότητας. Αυτό γίνεται γύρω στους 6 μήνες, όταν είναι ικανό να κάθεται σε όρθια θέση με ελάχιστη ή καθόλου στήριξη, και να απλώνει τα χέρια για να πιάνει το φαγητό με τα χέρια του. Σε αυτή την ηλικία τα περισσότερα αντικείμενα που βρίσκονται μπροστά του, μπαίνουν στο στόμα αυτόματα, στα πλαίσια του διερευνητικού παιχνιδιού του μωρού. Το BLW επεκτείνει αυτήν την φυσική περιέργεια και στην ανακάλυψη του φαγητού.

Έρευνες δείχνουν ότι οι 6 μήνες είναι επίσης η ηλικία που το γαστρεντερικό και ανοσοποιητικό σύστημα του μωρού μπορούν να αντιμετωπίσουν κάτι διαφορετικό από το μητρικό γάλα ή φόρμουλα και η ικανότητα τους να κινούν πράγματα μέσα στο στόμα είναι αρκετά ώριμη για να χειριστεί μη υγρή τροφή.  Γι’ αυτό και ο ΠΟΥ και η Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία συστήνουν αυτή την ηλικία για εισαγωγή στερεών τροφών.

Ωστόσο, οι έρευνες μέχρι σήμερα επικεντρώνονται σχεδόν αποκλειστικά στο πότε θα γίνει η εισαγωγή στερεών, αντί στο πώς. Το BLW αμφισβητεί τις κοινές πεποιθήσεις για το πώς πρέπει να τρέφονται τα μωρά.

Δεν υπάρχουν έρευνες που να υποστηρίζουν το τάισμα μωρών 6 μηνών και άνω με το κουτάλι. Είναι απλά ένα απομηνάρι της εποχής που τάιζαν τα μωρά με το ζόρι, πριν να είναι έτοιμα. Το τάισμα με το κουτάλι είναι αχρείαστο για υγιή μωρά 6 μηνών αφού είναι ικανά να τρώνε μόνα τους.

Η φυσιολογική ετοιμότητα των μωρών για στερεά τροφή συμπίπτει με την ανεπτυσσόμενη ικανότητα τους να βάζουν φαγητό στο στόμα και να το μασούν. Αν έχουν την ευκαιρία, πολλά μωρά θα δείξουν στους γονείς τους ότι είναι έτοιμα, με το να ‘κλέψουν’ φαγητό από το πιάτο κάποιου άλλου. Τα πλεονεκτήματα του να αφήνεις ένα μωρό να ακολουθήσει τα ένστικτα του σε αυτό το σπουδαίο μέρος της ανάπτυξης του είναι πολύ σημαντικά.

Πλεονεκτήματα του BLW

Υγιεινές επιλογές φαγητού – Τα μωρά εξερευνούν τις γεύσεις, υφές και μυρωδιές των θρεπτικών γευμάτων της οικογένειας, αντί των ήπιων και συνδυασμένων γεύσεων που χαρακτηρίζουν τις παιδικές τροφές. Έρευνες υποστηρίζουν ότι τα παιδάκια που μεγαλώνουν με BLW κάνουν πιο υγιεινές επιλογές στο φαγητό τους. Οι περισσότεροι γονείς αναφέρουν ότι αυτά τα παιδιά είναι περιπετειώδη και καθόλου ιδιότροπα στις διατροφικές επιλογές τους. 

Μείωση παχυσαρκίας – Tα μωρά τρώνε ανάλογα με την δική τους όρεξη. Μπορούν να σταματήσουν όταν δεν πεινάνε άλλο και δεν τα αναγκάζει κάποιος να τρώνε γρήγορα όταν δεν θέλουν, να φάνε ‘ακόμα μια κουταλιά’ ή να τελειώσουν το πιάτο τους. Πολλά μωρά που τρώνε με τον συμβατικό τρόπο δεν μπορούν να αναγνωρίζουν που τελειώνει η φυσιολογική όρεξη ή πείνα τους και ενθαρρύνονται να τρώνε περισσότερο από όσο χρειάζεται από πολύ μικρές ηλικίες. Έρευνες δείχνουν οτι παιδάκια ηλικίας 2-6 ετών που έκαναν BLW έχουν μικρότερο δείκτη μάζας σώματος (BMI).

Φυσιολογική ανάπτυξη σιαγόνας – Τα μωρά έρχονται σε επαφή με πληθώρα υφών από την αρχή, επιτρέποντας έτσι στην ικανότητα μασήματος να αναπτυχθεί φυσιολογικά. Αυτό μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη της ομιλίας και να ελαχιστοποιήσει την ανάγκη ορθοδοντικής θεραπείας αργότερα. Και επειδή το φαγητό που χρειάζεται μάσημα είναι ανακατεμένο με σάλια για περισσότερη ώρα, προωθείται καλύτερα η πέψη.

Βελτιωμένη επιδεξιότητα και συνεργασία χεριού – ματιού –Τα μωρά κάνουν αρκετή εξάσκηση στην εξερεύνηση σχημάτων και υφών στο φαγητό, μαθαίνοντας πως να το πιάνουν και να το βάζουν στο στόμα και αργότερα πως να χρησιμοποιούν μαχαιροπήρουνα.

Αυτοπεποίθηση και απόλαυση στα γεύματα – Εάν δεν υπάρχει πίεση την ώρα του φαγητού, δεν υπάρχουν καβγάδες και τα οικογενειακά γεύματα είναι πιο χαλαρά και απολαυστικά. Επίσης, τα μωρά αντιγράφουν αδέρφια και γονείς, μαθαίνουν να μοιράζονται και να περιμένουν σειρά και αναπτύσσουν κοινωνικές ικανότητες.

Τα πρώτα φαγητά του μωρού

To BLW περιστρέφεται γύρω από οικογενειακά γεύματα, όπου όλη η οικογένεια τρώει φαγητό που είναι θρεπτικό, ασφαλές και όσο γίνεται χωρίς αλάτι, ζάχαρη, χημικά και άλλα ακατάλληλα για μωρά. Επειδή το πεπτικό σύστημα ενός μωρού 6 μηνών είναι έτοιμο για στερεές, δεν χρειάζεται να περιορίζουμε το μωρό σε μια τροφή ανά γεύμα. Σχεδόν όλα τα υγιεινά φαγητά είναι κατάλληλα, αν και ο τρόπος που παρουσιάζονται ίσως να πρέπει να προσαρμοστεί στις δυνατότητες του μωρού. Οι εξαιρέσεις είναι οι ίδιες όπως εάν ταΐζαμε αλεσμένα: μέλι, ωμά αυγά, ψάρια με υψηλά επίπεδα υδραργύρου. Φαγητά που συνδέονται με οικογενειακές αλλεργίες θα πρέπει να εισαχθούν κάτω από την καθοδήγηση γιατρού.

Στις αρχές χρειάζονται μόνο πολύ μικρές ποσότητες – κυρίως για πρόσληψη σιδήρου και ψευδάργυρου – και μπορεί να πάρει εβδομάδες να αλλάξει η όρεξη του μωρού για γάλα. Αυτό επιτρέπει στο έντερο του μωρού να προσαρμοστεί με φυσικό ρυθμό και βεβαιώνει οτι τα γεύματα γάλακτος δεν ελαττώνονται απότομα.

Το κάθε μωρό είναι διαφορετικό αλλά τα περισσότερα δεν χρειάζονται σημαντικές ποσότητες φαγητού μέχρι τους 9 περίπου μήνες. Αυτό σημαίνει ότι τα μωρά αναπτύσσουν την ικανότητα να τρώνε μόνα τους πρίν να το χρειάζονται και είναι έμπειρα στο να τρώνε ποικιλία τροφών πρίν να υπάρχει πραγματική ανάγκη.

Πώς να το κάνετε

Διαλέξτε κάποια στιγμή που το μωρό δεν είναι κουρασμένο ή πεινασμένο. Το μωρό ακόμα δεν ξέρει οτι η στερεά τροφή μπορεί να το χορτάσει – η πείνα του ικανοποιείται ακόμη από το γάλα. Στις αρχές το φαγητό θα είναι απλά ένα συναρπαστικό παιχνίδι και δεν θα μπορεί να χαλαρώσει ή να συγκεντρωθεί στην εξερεύνηση του αν είναι κουρασμένο ή πεινασμένο. 

Καθίστε στο τραπέζι όλοι μαζί. Μπορείτε να το βάλετε σε καρεκλάκι φαγητού ή στα πόδια ενός ενήλικα – αν μπορεί να καθίσει – έτσι ώστε να μπορεί να χρησιμοποιεί τα χέρια του ελεύθερα. Βεβαιωθείτε ότι το μωρό κάθεται κανονικά και δεν είναι ημιξαπλωτό ή καμπουριασμένο.

Βάλτε προστατευτκό στα ρούχα του – ή αφήστε το απλά με ένα πανί αν το σπίτι είναι αρκετά ζεστό, και καλύψτε την περιοχή κάτω από την καρέκλα του με ένα καθαρό αδιάβροχο σεντόνι ή τραπεζομάντηλο έτσι ώστε να του δίνετε πίσω το φαγητό που πέφτει. Το BLW είναι αφάνταστα ακατάστατο στις αρχές αλλά τα μωρά μαθαίνουν γρήγορα και η ακαταστασία σταδιακά μειώνεται εφόσον το μωρό εξασκείται συχνά, κάθε φορά που κάθεται κάποιος μέσα στο σπίτι να φάει. 

Προσφέρετε λίγα κομματάκια θρεπτικού φαγητού κάθε φορά (επιλογές από ότι είναι που τρώει η υπόλοιπη οικογένεια), σε σχήμα και μέγεθος που θα μπορεί να χειριστεί με ευκολία. Επίσης το φαγητό πρέπει να είναι αρκετά σφιχτό για το κρατά και αρκετά μαλακό για να το μασά. Για αρχή, αυτό σημαίνει λεπτά κομματάκια ή λωρίδες αλλά σταδιακά θα μπορεί να χειρίζεται πιο μικρά κομματάκια και ποικιλία πυκνοτήτων. Στην αρχή το φαγητό καλύτερα να προσφέρεται απευθείας στον δίσκο ή στο τραπέζι και να μην χρησιμοποιούνται πιάτα ή μαχαιροπήρουνα για να μην αποσπάται η προσοχή του μωρού. 

Επιτρέψτε στο μωρό να φάει με τον δικό του ρυθμό (αν θα φάει καθόλου). Αυτό σημαίνει ότι δεν θα βιαζόμαστε ή να πιέζουμε το μωρό να φάει και να το αφήνουμε να παίζει όσο θέλει με το φαγητό. Μην περιμένετε να φάει πολύ στην αρχή – θα φάει όταν είναι έτοιμο. 

Προσφέρετε νερό σε ένα πολύ μικρό ποτηράκι (σφηνοπότηρο ή εκπαιδευτικό ποτηράκι), που θα είναι εύκολο για το μωρό να το κρατά. Μην ξαφνιαστείτε αν ένα μωρό που θηλάζει προτιμά να χρησιμοποιεί το στήθος για να ξεδιψάει για πολλές εβδομάδες ή μήνες μετά.

Μόνο το ίδιο το μωρό επιτρέπεται να βάζει φαγητό στο στόμα του – βεβαιωθείτε ότι αυτό έχει το έλεγχο του τι μπαίνει στο στόμα του. Αυτό είναι πολύ σημαντικό για την ασφάλεια του μωρού σας.

Μην προσφέρετε μικρές και σκληρές τροφές – μικρές τροφές όπως σταφύλια ή cherry tomatoes θα πρέπει να μοιράζονται στη μέση ή στα τέσσερα και να αφαιρούνται κουκούτσια από φρούτα όπως ελιές ή δαμάσκηνα. Οι ξηροί καρποί χωρίς άλεσμα είναι ακατάλληλοι για μωρά.

  • Βάζει πράγματα στο στόμα
  • Δαγκώνει και μασουλάει
  • Μασά
  • Καταπίνει επίτηδες

Το BLW δουλεύει καλύτερα όταν η προσοχή είναι πάνω στις ευκαιρίες για παιχνίδι και μάθηση, αντί πάνω στο φαγητό. Όσο αναπτύσσονται οι ικανότητες του μωρού, θα μαθαίνει να τρώει περισσότερα τις ώρες των οικογενειακών γευμάτων και η όρεξη του για γάλα θα μειώνεται.  Δεδομένου ότι οι γονείς ανταποκρίνονται στα σημάδια του μωρού, η αλλαγή από γάλα σε οικογενειακά γεύματα θα γίνει φυσικά, οδηγημένη από το μωρό. 

Μαθαίνοντας να μασά και να καταπίνει φυσικά και με ασφάλεια

Τα μωρά αναπτύσσουν τις ικανότητες που έχουν να κάνουν με το φαγητό, με μια συγκεκριμένη σειρά (όπως μαθαίνουν πρώτα να κάθονται και μετά να περπατάνε). Η φυσιολογική σειρά που ακολουθούν τα μωρά στην περίοδο μεταξύ 5 και 7 μηνών είναι:

Επιτρέποντας στο μωρό να έχει τον έλεγχο δεν επεμβαίνουμε σε αυτή τη σειρά και το μωρό είναι ασφαλές. Οι περισσότερες από τις πρώτες δαγκωματιές θα πέσουν μπροστά, έξω από το στόμα του μωρού. Αυτό προστατεύει τους αεραγωγούς μέχρι να είναι αρκετά ώριμο να καταπιεί με ασφάλεια –αν δεν είναι έτοιμο να δαγκώσει τότε μάλλον δεν είναι έτοιμο ούτε να μασήσει. Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να μην προσπαθήσει κανένας να «βοηθήσει» το μωρό με το να βάλει φαγητό στο στόμα του.

Το gagging/retching (κάτι σαν αναγούλιασμα που φαίνεται σαν πνιγμός) είναι συχνό στα πρώτα στάδια του BLW. Αυτό το αντανακλαστικό αποτρέπει το φαγητό από το να σπρωχθεί πολύ πίσω αμάσητο και είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο μεταξύ 6 και 8 μηνών. Όσο ωριμάζει το μωρό, γίνεται πιο έμπειρο και ικανό στο μάσημα και το σημείο όπου ενεργοποιείται το αντανακλαστικό μετακινείται πιο πίσω, έτσι το gagging συμβαίνει πιο αραιά. Παρόλο που το gagging φαίνεται τρομακτικό στους γονείς, τα μωρά δεν ενοχλούνται ιδιαίτερα από αυτό, μάλλον επειδή είναι ένα σημαντικό εργαλείο που τα βοηθά να μαθαίνουν να μην παραγεμίζουν το στόμα τους.

Συνεργασία και όχι πόλεμος

Όλα τα υγιή μωρά γυρίζουν, κάθονται, μπουσουλάνε και περπατάνε όταν είναι έτοιμα αναπτυξιακά, νοουμένου ότι τους δίνεται η ευκαιρία. Οι περισσότεροι γονείς δεν θα σκέφτονταν ποτέ να διαλέξουν την ημερομηνία που θα περπατήσει το παιδί τους ή να εφαρμόσουν κάποιο «πρόγραμμα περπατήματος» εκείνη την ημέρα. Θα το θεωρούσαν επίσης πολύ σκληρό να αποτρέψουν το παιδί από το να περπατήσει πριν την προκαθορισμένη μέρα. Και όμως, η συμβατική μέθοδος εισαγωγής στερεών τροφών κάνει αυτό ακριβώς το πράγμα.

Το BLW βασίζεται πάνω στην συνειδητοποίηση ότι οι περισσότερες δυσκολίες και τσακωμοί γύρω από το τραπέζι πηγάζουν από το ότι οι στόχοι των γονέων έρχονται σε σύγκρουση με τα ένστικτα του παιδιού. Τώρα που ξέρουμε ότι δεν πρέπει να εισάγουμε τις στερεές τροφές πρίν τους 6 μήνες – και οτι βαζάκια και πουρέ δεν είναι απαραίτητα – είναι η ώρα να ξαναδούμε τι μπορούν να κάνουν τα μωρά και να τους δώσουμε τον σεβασμό, την αυτονομία και το «πραγματικό» φαγητό που αξίζουν. Το αποτέλεσμα θα είναι πιο ευτυχισμένες και υγιέστερες εμπειρίες φαγητού για όλους.

Μπορείτε να μάθετε περισσότερα στο

http://www.babyledweaning.gr/

Και στην ομάδα “Baby Led Weaning Ελληνική Ομάδα” στο Facebook. Για την συμμετοχή σας στην ομάδα απαιτείται η απάντηση στις ερωτήσεις εισόδου.

1 Trackback / Pingback

  1. Γιατί Να Αποφύγετε Τα Βρεφικά Δημητριακά – Παιδική Βρεφική Διατροφή

Leave a Reply